Në traditën katolike, një element i rëndësishëm i ritualit është procesi i varrimit dhe ditët pasuese, kur ndodhin kujtimet e të vdekurve. Katolikët nuk organizojnë kujtime në kuptimin e zakonshëm, siç është e zakonshme në kulturën ortodokse, por ka disa ditë të caktuara për lutje dhe kujtimin. Një nga momentet kyçe është dita e shtatë pas vdekjes. Në këtë artikull, ne do të shpjegojmë me detaje traditat e katolikëve lidhur me kujtimin e të vdekurve në ditën e shtatë, si dhe në ditën e tretë dhe të tridhjetë pas vdekjes.
Katolikët kujtojnë të vdekurit në ditën e tretë, të shtatën dhe të tridhjetën pas vdekjes, si dhe çdo vit më 2 nëntor, në Ditën e Kujtimit të të Vdekurve Të Besuar. Këto data kanë një kuptim të thellë liturgjik dhe janë të lidhura me simbolikën e Ringjalljes së Krishtit dhe ngjarje të tjera biblike.
Kisha katolike ka vendosur traditën e kujtimit të të vdekurve në ditën e tretë, të shtatën dhe të tridhjetën pas vdekjes. Dita e tretë konsiderohet e veçantë, pasi sipas besimit kristian, në këtë ditë Shpëtimtari ka ringjallur. Dita e shtatë është e lidhur me traditat biblike të lashta, kur doli zi për të vdekurin për shtatë ditë. Dita e tridhjetë ka gjithashtu rëndësi, pasi në lashtësi hebrenjtë mbahen zi për tridhjetë ditë për profetin Moisiu.
Përveç traditës së kujtimit në ditën e tretë, të shtatën dhe të tridhjetën, katolikët çdo vit festojnë 2 nëntorin si Ditën e Kujtimit të të Vdekurve Të Besuar. Kjo ditë u vendos në vitin 998 nga Odilon i Cluny dhe simbolizon kujtimin e të gjithë të vdekurve të besuar, veçanërisht atyre që ndodhen në pastërti, duke pritur fatin e tyre në Ditën e Gjykimit. Në këtë ditë, katolikët vizitojnë varrezat, lutën për shpirtin e të vdekurve dhe sjellin lule mbi varret e të afërmve të tyre.
Tradita e kujtimit katolik dallon nga religjione të tjera. Në kujtimet katolike nuk përgatiten ushqime speciale, siç ndodh shpesh në kujtimet ortodokse. Të ftuarit sjellin ushqime, të cilat më pas shtrihen në sallonin e shtëpisë. Zakonisht, në ditën e tretë dhe të shtatën pas vdekjes përgatiten pjata të ngrohta, si peshk, mish dhe perime, gatime dhe sallata. Është e rëndësishme që këto pjata të ndihmojnë për të mbajtur forcat e atyre që po pikëllohen, pasi ata mund të jenë tepër të mërzitur nga dhimbja.
Në kujtimet katolike nuk bëhen lutje, të gjitha lutjet dhe liturgjia kryhen gjatë meshës kishtare. Gjithashtu, në kujtime nuk është zakon të bëhen tosta ose fjalime zie. Qëllimi kryesor i këtyre takimeve është mbështetje për familjen e të vdekurit, kështu që komunikimi ndërtohet mbi kujtimet e mira dhe mbështetje për njëri-tjetrin.
Një nga faktorët që ndikon në thjeshtësinë e kujtimeve katolike është shpenzimet e larta për varrimet dhe shërbimet rituale. Varrimi, ashtu si dhe meshët kishtare, kërkojnë investime të konsiderueshme financiare, prandaj kujtimet shpesh janë të kufizuara në aktivitete të thjeshta. Në disa raste, të afërmit e të vdekurit organizojnë grumbullime në kishë, në mënyrë që të gjithë ata që duan mund të bashkohen në lutjen për të vdekurin dhe të shprehin ngushëllime.
Kisha katolike gjithashtu nuk insistojnë në organizimin e kujtimeve të komplikuara, dhe rituali i kujtimit shpesh shihet si një aktivitet qytetar, gjë që e bën atë më pak të shtrenjtë. Kështu, katolikët orientohen nga kursimi dhe simbolizmi, jo nga darkat luksoze.
Kisha katolike ka rregulla të rrepta për mbajtjen e zisë. Për shembull, vejushat duhet të mbajnë zi për një vit, ndërsa vejusha – për gjashtë muaj. Gjatë këtij periudhe, një person nuk duhet të marrë pjesë në aktivitete argëtuese dhe duhet të sillet me thjeshtësi. Zi në traditën katolike nuk është vetëm një shprehje e jashtme e dhimbjes, por një periudhë për lutje personale dhe reflektime.
Gjatë kësaj kohe, katolikët vazhdojnë të lutën për shpirtin e të vdekurit dhe, nëse është e nevojshme, porositin meshën. Gjithashtu, gjatë vitit, familja duhet të mbajë rendin në varr, të ndryshojë lule dhe të ndizet qirinj.
Kisha katolike nuk miraton besimin në supersticioze dhe i konsideron ato si mbetje të paganizmit. Kisha pohon se kujtimi i të vdekurve duhet të lidhet me lutjet dhe liturgjinë dhe jo me besimet e kota. Lutjet dhe mesha luajnë një rol kyç në traditën katolike të kujtimit. Është e rëndësishme të kujtojmë se çdo ditë kujtimi, qoftë dita e tretë, e shtata ose e tridhjeta, është e orientuar për të ndihmuar shpirtin e të vdekurit të kalojë rrugën e pastrimit dhe të gjejë paqe në jetën e përjetshme.
Traditat e kujtimit të katolikëve kanë veçantinë dhe dallimet e veta nga praktikat e tjera fetare. Pavarësisht mungesës së darkave të shprehura të kujtimit, katolikët tregojnë respekt për kujtimin e të vdekurve përmes lutjeve dhe meshave, si dhe përmes aktiviteteve simbolike që ndihmojnë ata që po pikëllohen të kalojnë humbjen. Kuptimi i këtyre traditave është i rëndësishëm për të gjithë ata që përballen me kulturën katolike, për të treguar respektin e duhur dhe për të zbatuar korrektësisht ritualet fetare.
Termi "ngarkesa 200" ka lindur gjatë konflikteve ushtarake dhe do të thotë transportimi i trupave të ushtarëve të vdekur. Numri 200 simbolizon peshën mesatare të një kontenieri metalik me mbetjet e një njeriu të rritur. Kjo është arsyeja pse kontenieri i zinxhirit ka marrë statusin e standardit për transportimin e trupave në distanca të largëta. Ky term përdoret gjerësisht sot për të përshkruar transportimin ushtarak dhe civil të të vdekurve.
Lexo më shumë
Që në fillimet e historisë së njerëzimit, njerëzit kërkonin mënyra për të shprehur respektin ndaj të vdekurve. Një nga këto rituale është zakoni i vendosjes së monedhave mbi sytë e të vdekurit. Është interesante që ky ritual gjendet tek shumë popuj, edhe ata që nuk kishin kontakte të drejtpërdrejta me njëri-tjetrin. Arsyeja përse monedhat vendoseshin mbi fytyrën e të vdekurit ishte e ndryshme, por shpesh herë ato përfshinin shpjegime mitologjike, praktike dhe psikologjike. Pavarësisht nga ndryshimet në besime dhe kultura, tradita vazhdon deri në ditët e sotme, megjithëse kuptimi i saj shpesh shpëton nga kuptimi i plotë.
Lexo më shumë
Që nga kohët e lashta, njerëzit janë përpjekur të përcjellin të ndjerin në botën tjetër jo me duar bosh. Ajo që vendosin në arkivol për të ndjerin pasqyron konceptet e shoqërisë për jetën pas vdekjes. Sendet e vendosura pranë trupit shpesh simbolizojnë kujdesin dhe lamtumirën ndaj njeriut të vdekur. Kjo traditë ka rrënjë shumë të thella, që i paraprijnë krishterimit, kur varrimi shoqërohej me shumë objekte. Që atëherë shumëçka ka ndryshuar, por dëshira për të vendosur diçka me rëndësi në arkivol mbetet e pranishme edhe sot.
Lexo më shumë
